ActiveX bileşenleri güçlü ağ uygulamaları yaratmanın anahtarıdır. Bileşenler, betiklerinizde kullanabileceğiniz nesneler sunar. ASP ayrıca betiklerinizde kullanabileceğiniz standart nesneler sunar. Bu bölümde bileşenlerin sağladığı nesneler ve ASP nin standart nesnelerinin kullanılması anlatılmaktadır.
Bileşenler Hakkında
Bir ActiveX bileşeni, belli bir işi ya da belli işleri yapan program kodu içeren bir dosyadır. Bileşenler sık kullanılan işleri yaparlar, böylece bu işleri yapmak için kendi kodunuzu yazmanıza gerek yoktur. ASP, veri tabanı erişim bileşeni (Database Access Component) gibi hemen kullanabileceğiniz temel bileşenlerle birlikte gelir. Daha sonra başka bazı bileşenleri dışardan edinebilir ya da kendi bileşenlerinizi yazabilirsiniz.
Bileşenleri, betikleriniz ya da ağ uygulamalarınızın temel taşları olarak kullanırsınız. Betik dillerinde yeniyseniz, bileşenleri kullanan betikleri bileşenlerin nasıl çalıştığını bilmeden yazabilirsiniz. Sadece bilmeniz gereken, bileşenlerin sağladığı nesnelere nasıl erişmeniz gerektiğidir. Bileşenler, programlama öğrenmeden iyi betikler yazabilmenizi sağlar.
Ağ uygulaması geliştiricisiyseniz, iş mantığını çevreleyen bileşenler yazabilirsiniz. Örneğin bir ürünün satışında satış vergisini hesaplayan bir bileşen yazabilirsiniz. Daha sonra bu bileşeni belli bir siparişi işleyen bir betikten çağırabilirsiniz. Vergi hesaplanması işini sipariş işinden ayırarak belli bir bölge için vergi düzenlemeleri değiştiğinde yazdığınız bileşeni kolayca günleyebilirsiniz. C, C++, Java ya da Visual Basic gibi COM u (Common Object Model / Ortak Nesne Modeli) destekleyen tüm programlama dillerinde bileşen yazabilirsiniz. COM programlama ile ilişkiniz varsa; ActiveX bileşenleri otomasyon sunucularıdır. Ağ sunucusunda çalışacaklarsa, ActiveX bileşenleriniz MsgBox işlevi gibi görsel ögelere sahip olmamalıdır.
Bileşenler tekrar kullanılabilir. Bir bileşeni ağ sunucunuza kurduğunuz zaman, onu bir ASP betiğinden, bir ISAPI uygulamasından, sunucudaki diğer bir bileşenden ya da başka bir COM-uyumlu programlama dilinde yazılan bir programdan çağırabilirsiniz.
Bir Bileşene Ait Nesnenin Bir Örneğinin Yaratılması
Bir bileşen, bir dinamik kütüphane (.dll) ya da çalıştırılır dosyada (.exe) tutulan çalıştırılır koddur. Bileşen, bir ya da daha fazla nesne ve onun / onların yordamlarını (method) ve özelliklerini içerir. Bir bileşenin sağladığı nesneyi kullanmak için nesnenin bir örneğini oluşturursunuz ve bu yeni örneğe bir değişken ismi atarsınız. ASP nin Server.CreateObject yordamını kullanarak nesne örneği yaratın. Kullandığınız betik dilinin değişken atama sözdizimini kullanarak nesne örneğinize bir isim verin.
Örneğin ASP AdRotator nesnesinin bir örneğinin yaratılması aşağıdaki gibidir:
VBScript ile:
<% Set MyAds = Server.CreateObject(”MSWC.AdRotator”) %>
JScript ile:<% var MyAds = Server.CreateObject(”MSWC.AdRotator”) %>
HTML <OBJECT> etiketini kullanarak da nesne örnekleri yaratabilirsiniz. RUNAT ve ID özelliklerini belirtmelisiniz. Nesneyi ya onun PROGID si ya da CLSID si ile tanımlayabilirsiniz:<OBJECT RUNAT=Server ID=MyAd PROGID=”MSWC.AdRotator”></OBJECT>
ya da
<OBJECT RUNAT=Server ID=MyAd
CLASSID=”Clsid:1621F7C0-60AC-11CF-9427-444553540000″></OBJECT>
Bir Nesneye Ait Metodların Çağırılması
Metod, bir nesne üzerinde ya da bir nesne ile birlikte uygulayabileceğiniz bir iş / harekettir. Bir metodu çağırmak için kullanılan genel sözdizimi:
Nesne.Metod parametereler
Parametreler metoda göre değişir.
Örneğin Response standart nesnesinin Write metodunu aşağıdaki gibi kullanarak tarayıcıya bilgi gönderebilirsiniz:
<% Response.Write “Merhaba” %>
NOT: Bazı betik dilleri Nesne.Metod sözdizimini desteklemez. Sizin diliniz desteklemiyorsa, Windows kayıtlarına (registry) bir kayıt eklemelisiniz.
Not; Bu yazı 04 Aralık 2003 tarihinde http://www.sorucevap.com/uyeler/dersler.asp?maxiturk adresinde tarafımca yayınlanmıştır.
Kolay Gelsin 